Chương 45: Người đàn ông ở tầng bốn
Chương 45: Người đàn ông ở tầng bốn
Hai mươi mốt giờ mười phút, phố Tôn Thất Tùng vắng như một hành lang bệnh viện.
Phong đỗ xe ở bên kia đường, cách cổng Sở Xây dựng bốn mươi mét, đầu xe hướng về phía ngã tư, không tắt máy, chỉ tắt đèn. Nhuận nhìn thấy gương chiếu hậu của anh ta bắt lấy một vệt sáng của đèn đường rồi thôi.
— Em vào trong, anh ở đây. — Phong nói qua điện thoại. — Mười lăm phút. Mười lăm phút mà không có tin gì thì anh gọi. Không nghe thì anh gọi cái số thứ hai.
— Số thứ hai là số của ai.
— Của Minh.
— Anh không được gọi cho Minh.
— Thế thì em đừng để quá mười lăm phút.
Cô cúp máy. Bên kia đường, Diệu đã đứng ở góc tường rồi, áo khoác sẫm, túi vải đeo chéo, đúng cái dáng của một người đang đợi xe buýt đêm. Diệu không quay lại nhìn cô. Đây là điều Nhuận đã dặn trước: từ lúc xuống xe, hai người không nhìn nhau.
Sở Xây dựng là một khối nhà bốn tầng cũ, quét vôi vàng đã bạc thành màu ngô rang, cửa chính là cửa kính hai cánh có tay nắm đồng đã xỉn. Giờ này cửa khoá. Nhưng phía đông, chỗ giáp với bức tường của khu tập thể, có một lối nhỏ mà người trong cơ quan gọi là "cửa hậu" — thực ra chỉ là một cánh cửa sắt một cánh, sơn xanh, phía trên có một ô kính mờ ba tấc, và phía trong là buồng bảo vệ.
Nhuận đã biết về cánh cửa này từ chiều nay, khi Diệu lên mạng tìm bản vẽ nghiệm thu cải tạo trụ sở năm 2004. Bản vẽ ghi rõ: "Lối phụ phục vụ vận chuyển hồ sơ, mở 6h00–22h00, có người trực".
Cô đứng trước ô kính ba tấc ấy bốn giây, rồi gõ hai tiếng.
Bên trong có tiếng ghế gỗ kéo trên nền xi măng. Một khuôn mặt hiện ra sau lớp kính: người đàn ông ngoài sáu mươi, tóc cắt ngắn, mặc áo bảo vệ màu xanh rêu, tay cầm một tờ báo gấp dọc.
— Gì đấy.
— Cháu chào bác. — Nhuận giơ thẻ ra trước ô kính, không giơ quá cao, chỉ đủ để đọc. — Cháu ở Viện kiểm sát. Cháu cần lên kho hồ sơ tầng bốn.
Ông ta không mở cửa. Ông ta đọc thẻ rất lâu, lâu đến mức Nhuận nghe được tiếng máy bơm nước ở đâu đó trong toà nhà đang chạy rồi tự ngắt.
— Giờ này.
— Vâng.
— Có giấy giới thiệu không.
— Có. — Cô lấy trong túi ra tờ giấy đã chuẩn bị từ chiều, có dấu đỏ của Viện, số 214. Đây là tờ giấy thật, chỉ khác một điều: nội dung ghi là "đề nghị cung cấp tài liệu phục vụ công tác giám định", không ghi giờ.
Ông bảo vệ mở cửa. Cửa sắt kêu một tiếng dài như tiếng thở.
— Bác tên gì ạ.
— Hải.
— Bác Hải trực đến mấy giờ.
— Mười giờ. Giờ này còn hai mươi phút nữa thôi. Mà cháu lên thì lên, đừng có bảo bác mở cửa. Bác chỉ mở cửa cho người ta vào, không mở cửa cho người ta ra. — Ông ta nói, giọng đều đều, như đọc một câu đã thuộc. — Ra thì cháu đi cửa chính. Cửa chính khoá ngoài, nhưng bên trong có chốt. Ai ở trong cũng mở được.
— Bác cho cháu hỏi một câu. Tối nay có ai lên tầng bốn chưa.
Ông Hải gấp tờ báo lại, nhét vào túi sau quần, rồi mới trả lời.
— Có một người. Lên từ sáu giờ. Ông Nam, phòng lưu trữ. Ông ấy hay ở lại. — Ông ta ngừng. — Mà cháu đừng nói là bác nói.
— Cháu không nói.
— Ông ấy là người tốt. — Ông Hải nói thêm, và câu này thì không giống như đang nói với cô, mà như đang nói với chính mình. — Mười mấy năm nay chỉ có ông ấy ở lại muộn.
Cầu thang bộ nằm ở giữa toà nhà, mỗi tầng mười tám bậc, tay vịn bằng tuýp sắt sơn xám đã mòn đến ánh thép ở chỗ bàn tay hay nắm.
Nhuận đi lên, không đi thang máy. Thang máy của toà nhà này đã hỏng từ tháng Chín, cửa cabin mở ra một khoảng tối, bên trong có một tấm biển giấy "Tạm ngừng sử dụng".
Tầng một: phòng tiếp dân, cửa khoá, trên cửa dán một tờ A4 "Lịch tiếp công dân tháng 12".
Tầng hai: hành lang tắt đèn, chỉ có một bóng đèn huỳnh quang ở đầu cầu thang còn sáng, ánh sáng xanh như ánh cá.
Tầng ba: một phòng còn sáng, cửa hé, bên trong có tiếng máy tính và tiếng ai đó đang nói chuyện điện thoại rất nhỏ. Cô đi qua, không nhìn vào.
Tầng bốn.
Hành lang tầng bốn dài hơn ba tầng dưới, vì đây là tầng có kho hồ sơ, người ta đã ngăn bớt cửa sổ để chống ẩm. Không khí ở đây có mùi giấy cũ, mùi keo dán, và một mùi thứ ba mà cô nhận ra ngay: mùi mực in roneo, cái mùi cồn và sắt của giấy mới sao.
Đèn hành lang tắt. Chỉ có một vệt sáng vàng hắt ra từ khe cửa cuối dãy, bên dưới tấm biển đồng ghi "412 — KHO LƯU TRỮ".
Và từ trong vệt sáng ấy, tiếng đánh máy.
"Lạch... cạch... lạch lạch... cạch."
Tiếng ấy không đều. Người đánh máy gõ chậm, có chỗ dừng lại rất lâu, rồi gõ liền ba bốn phím, rồi lại dừng. Đó không phải là tiếng của một người đang chép. Đó là tiếng của một người đang nghĩ, và cái máy đang nghĩ cùng người ấy.
Nhuận đứng cách cửa bốn bước, lấy điện thoại ra, bật ghi âm, rồi tắt màn hình, bỏ lại vào túi. Cô không gõ cửa.
Cô đẩy cửa.
Cửa không khoá. Cửa mở vào, và cái thứ đầu tiên cô nhìn thấy không phải là người, mà là bàn tay.
Một bàn tay trái đặt trên bàn phím, ngón giữa và ngón áp út đặt lên hai phím, các ngón còn lại hơi cong lên, chờ. Bàn tay ấy có một vết sẹo cũ ở gò ngón út, và trên cổ tay trái có một sợi dây đeo đồng hồ bằng da đã đứt, người ta buộc lại bằng chỉ trắng.
Người đàn ông ngẩng lên.
Ông ta khoảng năm mươi, tóc đã bạc hai bên thái dương nhưng chưa hói, mặc áo sơ mi trắng đã ngả màu ngà, bên ngoài khoác một cái áo công tác màu xanh nhạt có hai túi ngực, trên túi trái có thêu một dòng chữ đã bạc: "SỞ XD — P.LT". Kính của ông ta là gọng đồi mồi thật, dày, và cái chân kính bên phải đã gãy, được quấn ba vòng dây nilon trắng, quấn rất khéo, mối buộc nằm ở phía sau tai.
Ông ta không đứng dậy. Ông ta nhìn cô ba giây, rồi nhìn cái máy đánh máy, rồi lại nhìn cô, và nói một câu mà sau này cô sẽ nhớ mãi:
— Cô đến sớm hơn tôi tính bốn mươi phút.
— Ông tính là mấy giờ.
— Mười giờ. — Ông ta nói. — Nhưng cô đến lúc chín giờ hai mươi. Nghĩa là cô không đi thang máy, và cô không gõ cửa. Người ta thường gõ cửa khi người ta không chắc mình có quyền vào.
— Ông là Vũ Đình Nam.
— Ừ. — Ông ta tháo kính ra, lau bằng vạt áo, rồi đeo lại. Cái động tác ấy rất chậm, rất quen, như một người đã làm nó mười nghìn lần trong một căn phòng không có ai nhìn. — Trưởng phòng lưu trữ. Hai mươi hai năm. Trước tôi là bố tôi, nhưng bố tôi không làm ở phòng này. Bố tôi làm ở phòng kiểm tra.
Nhuận bước vào, đóng cửa lại sau lưng.
Căn phòng sáu mét nhân bốn. Hai dãy giá sắt chạy dọc theo hai bức tường, trên giá là những cặp hồ sơ bọc bìa cứng, gáy ghi số và năm, xếp thẳng đến mức có thể đặt thước lên. Giữa phòng là một cái bàn sắt kiểu cũ, mặt bàn phủ một tấm kính, dưới tấm kính có mấy tờ lịch cũ và một tấm ảnh đã bạc màu chụp một nhóm người đứng trước cổng cơ quan, không ai cười.
Trên bàn: một cái máy đánh máy.
Nó đen, to, nặng, bụi đã lau sạch, các phím tròn xếp thành vòm, trên nắp có một tấm nhôm nhỏ ghi "REMINGTON" và một dòng số: "2-R-114".
Bên phải máy là một xấp giấy trắng, loại giấy 70 gram có vân dọc, trên góc mỗi tờ đã in sẵn quốc hiệu — đúng loại giấy Diệu tìm ra chiều nay. Bên trái máy là một cái hộp gỗ nhỏ, nắp mở, bên trong có một con dấu tròn và một lọ mực dấu đỏ.
Và trong máy đang có một tờ giấy, đã đánh đến dòng thứ mười một.
Nhuận không hỏi. Cô đi vòng qua bàn, đứng ở phía bên kia, và đọc từ trên xuống.
"PHÒNG KỸ THUẬT GIÁM ĐỊNH — SỞ XÂY DỰNG
BIÊN BẢN GIÁM ĐỊNH KỸ THUẬT
Công trình: Tháp Hòa Bình, phường ..., quận ...
Hạng mục giám định: kết cấu bê tông cốt thép tầng 9–14
Ngày lập: 17 tháng 11 năm 2010
Người yêu cầu giám định: ...
Nội dung: ...
Kết luận: ..."
Cô đọc đến dòng cuối thì dừng. Ngày lập: 17 tháng 11 năm 2010.
Hôm nay là 28 tháng 12 năm 2025.
Cô ngẩng lên.
— Ông đang đánh một văn bản đề ngày mười bảy tháng mười một năm 2010.
— Ừ.
— Ông đang làm giả tài liệu.
— Không. — Ông Nam nói, và giọng ông ta không hề gắt, chỉ rất mệt. — Tôi đang đánh lại một văn bản mà người ta đã xé. Hai mươi sáu năm trước, người ta xé nó ở chính cái bàn này. Tôi nhặt những mảnh ấy, tôi dán lại, tôi giữ. Bây giờ tôi đánh lại nó, để nó tồn tại ở một dạng người ta không xé được.
— Ông đánh lại thì nó vẫn là giấy mới. Nó không có giá trị.
— Tôi biết. — Ông ta nói. — Nhưng giấy mới thì người ta phải giải thích tại sao nó mới. Còn giấy cũ bị xé thì người ta chỉ cần nói nó không tồn tại.
Nhuận đứng im. Bên ngoài, cái máy bơm nước lại chạy, rồi lại ngắt.
— Ông cho tôi xem những mảnh ấy.
Ông Nam đứng dậy. Ông ta cao hơn cô nghĩ, nhưng lưng hơi còng về phía trước, cái còng của người hai mươi hai năm cúi xuống các cặp hồ sơ ở ba tầng dưới. Ông ta đi đến giá sắt thứ hai, từ hàng thứ ba từ dưới lên, rút ra một cuốn sách.
Cuốn sách bìa cứng, gáy đã rách, được bọc lại bằng giấy báo. Trên gáy, chữ in đã mờ: "BỘ LUẬT DÂN SỰ — 1995".
Ông ta đặt cuốn sách lên mặt kính, mở ra.
Trang 412.
Giữa hai trang, có một lớp giấy can mỏng, và dưới lớp giấy can là những mảnh giấy đã được dán lại — không phải dán bằng băng dính, mà bằng hồ, loại hồ nấu từ bột sắn mà các cụ dùng để dán giấy dó. Những mảnh ấy vàng, giòn, mép đã quăn, nhưng người dán đã rất kiên nhẫn: từng mảnh được đặt đúng chỗ, khe hở chỉ còn nửa mi-li-mét.
Nhuận cúi xuống.
Chữ trên đó là chữ đánh máy, mờ, nhưng đọc được.
"... tiến hành kiểm tra thực tế tại hiện trường ... xác định thương tích ..."
Rồi một dòng bị xé mất một nửa, chỉ còn:
"... vết bầm ... cổ tay ... đường kính khoảng 4 cm ... đối xứng ..."
Rồi một dòng nữa, đọc được trọn vẹn:
"Kết luận: thương tích vùng cổ tay không phù hợp với cơ chế ngã từ trên cao. Đề nghị giám định bổ sung."
Nhuận đặt hai tay lên mép bàn. Mặt kính lạnh.
— Đây là bản gốc.
— Đây là bản bị xé. — Ông Nam nói. — Bản gốc thì bố tôi đã ký và đã nộp. Người ta xé bản ấy tại bàn này, trước mặt bố tôi, rồi đánh lại một bản khác, và bố tôi ký bản khác. Bố tôi nhặt những mảnh này trong sọt giấy, cho vào túi áo, mang về nhà. Ông ấy dán chúng vào trang 412 cuốn luật này, vì trang 412 là trang nói về "nghĩa vụ chứng minh". Ông ấy nói: "Cái gì người ta xé thì mình dán. Cái gì người ta dán thì mình nhớ."
— Bố ông mất năm 2021.
— Tháng Ba. Bệnh viện K. — Ông ta nói. — Ba ngày trước khi mất, ông ấy gọi tôi vào, đưa tôi cuốn sách này và một cái cặp da màu nâu. Ông ấy nói: "Cái cặp này không phải của bố. Người ta để lại ở chỗ bố. Hai mươi năm không ai đến lấy. Nếu có người đến lấy, con phải hỏi người ấy một câu."
— Câu gì.
— "Cổ tay có mấy vết."
Nhuận không nói gì. Ông Nam nhìn cô, và lần đầu tiên trong cái nhìn ấy có một cái gì không phải là mệt.
— Bố tôi nói: người đến lấy cái cặp ấy sẽ không trả lời được câu đó, vì người ta không biết. Và nếu người ta không biết, thì cái cặp phải ở lại đây. — Ông ta ngừng. — Nhưng cô biết. Cô vừa nhìn thấy dòng ấy trên trang 412, và mắt cô không hề chớp.
— Hai vết. — Nhuận nói. — Đường kính bốn phân, đối xứng, không có vết xước do ma sát. Người ta giữ hai cổ tay, không phải một.
Ông Nam gật đầu, rất chậm, ba lần.
Rồi ông ta quay người, cúi xuống dưới bàn, mở một cái tủ sắt nhỏ hai cánh, lấy ra một chiếc cặp da.
Cái cặp màu nâu sẫm, da đã nứt thành những vân như vỏ cây, quai xách bằng đồng đã xỉn, khoá đồng hai chốt. Ông ta đặt nó lên bàn và bấm hai chốt. Tiếng "tách" rất khẽ, nhưng trong căn phòng này nó to như một tiếng súng.
Bên trong cặp có ba ngăn.
Ngăn thứ nhất: một xấp giấy A5, khoảng bốn mươi tờ, mỗi tờ đều là giấy Sở có vân dọc, trên mỗi tờ đều có dấu tròn đỏ và một chữ ký. Nhuận lật ba tờ đầu. Đều là "Giấy chứng nhận kiểm tra chất lượng" — ngày khác nhau, công trình khác nhau, nhưng cùng một chữ ký: "Vũ Đình Thụ".
Ngăn thứ hai: một con dấu tròn, đường kính bốn phân, chuôi gỗ. Mặt dấu có khắc dòng chữ "PHÒNG KT GĐ — SỞ XD" và ở giữa là số "0741".
Ngăn thứ ba: một phong bì giấy, không dán, bên trong là ba cái cúc áo bằng đồng.
Nhuận cầm một cái lên, đưa lên gần đèn.
Cái cúc đồng đỏ, đường kính gần hai phân, mép có một vết lõm hình lưỡi liềm. Cô lấy từ trong túi ra cái cúc mà mình đã nhận được trong cái túi ni lông buộc ở tay lái xe máy hôm mười lăm tháng Chín, đặt cạnh.
Hai cái cúc. Cùng kích thước. Cùng màu. Cùng một vết lõm hình lưỡi liềm ở đúng một vị trí.
Nhưng không cùng một cái.
— Cái của cô là cái thứ tư. — Ông Nam nói. — Ba cái này là ba cái mà ông Thọ cắt từ cái áo. Cái của cô là cái mà bố tôi giữ trong ngăn kéo mười sáu năm, rồi tôi đưa cho ông Thọ làm mẫu, và ông Thọ đưa lại cho tôi, và tôi... gửi cho cô.
— Ông gửi cho tôi.
— Tôi để nó ở tay lái xe của cô. Hôm ấy cô để xe ở phố Hàng Bài, chỗ cây bàng. Tôi đứng ở bên kia đường hai mươi phút.
Nhuận đặt hai cái cúc xuống mặt kính, cạnh nhau, rất chậm.
— Ông là người gửi những mảnh giấy.
— Một vài cái. — Ông ta nói. — Cái nào tôi gửi thì tôi viết bằng máy. Cái nào tôi không gửi thì tôi không biết.
— "Áo ông Trường có bốn cái cúc. Cô giữ một. Còn ba."
— Của tôi.
— "Cô đã hỏi ông ta chưa? Hỏi ông ta ai đưa chìa khoá."
— Của tôi.
— Và cái này. — Nhuận lấy trong ví ra một mẩu giấy đã gấp thành bốn, mở ra, đặt lên bàn. Đó là mẩu giấy bà Hợi trao cho cô, mẩu giấy A5 với bốn dòng chữ mà Xương để lại.
Ông Nam đọc. Ông ta đọc rất lâu, dù chỉ có bốn dòng.
— Không phải của tôi. — Ông ta nói. — Cái này là của ông Xương. Tôi nhận ra chữ "tôi" ở dòng thứ ba. Ông ấy viết chữ "tôi" bao giờ cũng thiếu một nét ngang ở trên. — Ông ta đẩy tờ giấy lại. — Cô đọc dòng cuối đi.
"Muốn biết tôi đã ký tờ nào, hỏi con trai tôi, nó thấy tôi ký."
— Tôi hỏi rồi. — Nhuận nói. — Con trai ông ấy không biết.
— Con trai ông ấy biết. — Ông Nam nói. — Nhưng nó biết một cách khác. Nó không biết tờ giấy, nó biết cái bút. — Ông ta ngừng. — Ông Xương ký bằng bút bi xanh. Cả đời ông ấy chỉ ký bằng một loại bút, hiệu Thiên Long, loại 0.7, mua từ một hiệu sách ở phố Đinh Lễ. Bố tôi nói: người ta có thể giả chữ ký, nhưng không ai giả được cái thói quen.
Nhuận ghi lại. Cô viết bằng bút chì, trên một tờ giấy nhỏ, và cô viết rất nhanh.
— Ông Nam. Tôi cần hỏi ông ba câu.
— Cô hỏi.
— Thứ nhất. Ai thuê ông Thọ cắt ba cái cúc.
— Tôi.
Nhuận ngẩng lên.
— Ông.
— Tôi trả ông ấy năm triệu. Tiền ấy là tiền của bố tôi để lại, trong một cuốn sổ tiết kiệm ở ngân hàng Quân đội, mười chín triệu, ông ấy tiết kiệm từ năm 2011. — Ông Nam nói. — Tôi đưa ông ấy tờ giấy có dấu 0741 là để ông ấy tin tôi là người của Sở. Cái dấu ấy là dấu thật. Nhưng tôi không có quyền dùng nó.
— Vì sao ông làm thế.
— Vì tôi muốn cô biết cái áo vẫn còn. — Ông ta nói, và lần này giọng ông ta đổi, không còn cái đều đều của người đọc hồ sơ. — Mười sáu năm nay tôi biết cái áo ở đâu. Tôi biết nó ở trong cái tủ sắt ở tầng một cái toà nhà bỏ hoang, và tôi biết có một người ngồi canh nó. Nhưng tôi không thể đến. Vì nếu tôi đến, người ta sẽ biết tôi là ai. Mà người ta biết tôi là ai thì cái cặp này phải rời khỏi cái tủ dưới bàn kia, và cái sách này phải rời khỏi cái giá kia, và hai mươi năm bố tôi giữ sẽ thành không có gì.
Ông ta hít vào.
— Cho nên tôi chờ. Tôi chờ mười sáu năm. Đến tháng Chín năm ngoái, tôi thấy trên báo có một cái tên. — Ông ta nhìn cô. — Tôi không biết cô. Tôi chỉ biết cô là con gái ông Trường, và cô làm ở Viện, và cô đang hỏi về cái tháp. Thế là tôi bắt đầu gửi giấy.
— Ai là người thứ hai gửi giấy.
— Tôi không biết.
— Ông không biết, hay ông không muốn nói.
— Tôi không biết. — Ông Nam nói. — Nhưng tôi biết một điều: người ấy có chìa khoá. Không phải chìa khoá tủ. Chìa khoá cửa. — Ông ta đưa tay chỉ cái cửa sổ. — Người ấy vào được toà nhà này ban đêm mà không phải gọi ông Hải. Mà ở toà nhà này chỉ có bốn người có chìa khoá cửa hậu: ông Hải, tôi, ông Đức, và một người nữa tôi không muốn nói tên vì tôi chưa chắc.
— Ông Đức.
— Ông ấy là phó giám đốc. Ông ấy có chìa khoá là chuyện bình thường.
— Câu thứ hai. — Nhuận nói. — Tối nay ai sẽ đến lấy cái máy này.
Ông Nam im lặng bốn giây.
— Tôi không biết tên. Tôi biết giờ. Mười giờ. — Ông ta nói. — Ba tuần trước có một người đến, mang theo một tờ giấy có chữ ký của ông Đức, bảo tôi giao cái máy này cho người của phòng quản trị thiết bị, để "thanh lý theo quy định". Tôi bảo tôi phải kiểm kê trước. Tôi kéo dài ba tuần. Hôm nay là hạn cuối cùng.
— Ông định giao.
— Tôi định cho họ thấy cái máy đã hỏng. — Ông ta nói, và lần đầu tiên ông ta cười, một cái cười rất khẽ, rất mệt. — Nhưng cô đến trước. Cho nên bây giờ cô phải quyết định. Cô có mang cái máy này ra khỏi toà nhà này được không.
— Tôi không có quyền.
— Cô có tờ giấy số 214.
— Tờ ấy chỉ xin tài liệu, không xin hiện vật.
— Thế thì cô không mang được. — Ông ta nói. — Nhưng cô mang được cái này.
Ông ta với tay lên giá sắt, lấy xuống một cái hộp các-tông nhỏ, mở nắp, đưa cho cô.
Bên trong là một xấp giấy than, loại giấy than đã dùng, mặt sau còn in ngược chữ. Có khoảng hai chục tờ, gấp làm bốn, mỗi tờ đều có một dòng chữ viết tay ở góc: ngày.
— Giấy than. — Ông Nam nói. — Hai mươi hai năm nay, mỗi lần tôi đánh một văn bản mà tôi thấy không đúng, tôi lấy tờ giấy than ấy ra, tôi cất. Cái máy này không có băng mực thì không đánh được, mà băng mực thì mua ở đâu cũng có, người ta không kiểm kê băng mực. Nhưng giấy than thì người ta kiểm kê.
Nhuận cầm xấp giấy. Nó nhẹ, và nó lạnh.
— Trong ấy có bản mười bảy tháng mười một năm 2010 không.
— Có. — Ông Nam nói. — Tờ thứ ba từ dưới lên. Cái tờ mà bố tôi đánh lần thứ hai, cái bản mà người ta bắt ông ấy ký. Giấy than chỉ lưu lại cái người ta đã đánh. Cho nên tờ ấy là bằng chứng duy nhất cho thấy có hai bản. Một bản có câu "không phù hợp với cơ chế ngã", một bản không có.
— Và cái câu ấy bị xé ở bản thứ nhất.
— Không. — Ông Nam nói. — Câu ấy bị xé ở bản thứ nhất, nhưng nó vẫn còn trên giấy than của bản thứ hai, vì khi đánh bản thứ hai, người ta đánh lại từ đầu, và người ta quên mất rằng cái câu ấy đã từng ở đó. — Ông ta chỉ vào tờ giấy than. — Nó ở đây. Nó ở dòng thứ chín.
Nhuận lật đến tờ thứ ba từ dưới lên.
Tờ giấy than mỏng, đen, mặt trước đã bạc thành màu xám chì, mặt sau in ngược những dòng chữ trắng. Cô đưa nó lên gần bóng đèn, đọc ngược, từ phải sang trái, và chữ hiện ra:
"... thương tích vùng cổ tay không phù hợp với cơ chế ngã từ trên cao ..."
Rồi bên dưới, một dòng khác, cũng in ngược:
"... đã xé bỏ ... đánh lại ..."
Nhuận hạ tờ giấy xuống.
— Ai đánh lại. Bố ông đánh lại.
— Bố tôi đánh lại. — Ông Nam nói. — Nhưng câu "đã xé bỏ, đánh lại" thì không phải bố tôi viết. Bố tôi không bao giờ viết câu ấy. — Ông ta chỉ vào một chỗ trên tờ giấy than. — Ở đây. Cô nhìn cái chỗ này. Có một chữ "xé" bị đánh sai, người ta đánh lại thành "xé", và cái dấu sắc thứ hai nằm đè lên cái dấu sắc thứ nhất, lệch nửa li. Bố tôi đánh máy bằng hai ngón, ông ấy không bao giờ đánh đè.
Nhuận nhìn. Cái dấu sắc thứ hai nằm đè lên cái thứ nhất, lệch nửa mi-li-mét, như một vết sẹo nhỏ.
— Nghĩa là còn một người nữa đã ngồi vào cái máy này. — Cô nói.
— Nghĩa là có một người nữa đã ngồi vào cái máy này. — Ông Nam lặp lại. — Và người ấy biết cách đánh máy. Người ấy đánh câu ấy vào lúc bố tôi ra ngoài. Bố tôi vào thì câu ấy đã ở trên giấy. Bố tôi đọc, bố tôi không xé tờ ấy. Bố tôi giữ nó. — Ông ta ngừng. — Đó là lý do bố tôi giữ cái cặp. Không phải vì sợ. Vì ông ấy biết trong cái cặp ấy có một câu không phải của ông ấy, và ông ấy muốn có người đến hỏi.
Ngoài hành lang, cái đèn cảm ứng bật lên.
Nhuận và ông Nam cùng quay đầu.
Ánh sáng vàng hắt qua khe cửa, rồi tắt. Rồi lại bật. Rồi tắt.
Đó là nhịp của một người đi bộ: mỗi bước, đèn bật; đứng lại, đèn tắt.
Ông Nam nhìn đồng hồ. Đồng hồ đeo tay của ông ta là loại dây da đã đứt, buộc bằng chỉ trắng.
— Chín giờ bốn mươi. — Ông ta nói. — Không phải mười giờ.
Ông ta đứng dậy, đi đến cửa, và làm một việc mà Nhuận không ngờ: ông ta không khoá cửa. Ông ta mở cửa.
— Cô đứng vào chỗ giá thứ hai. Chỗ tối ấy. — Ông ta nói rất nhanh, rất khẽ. — Đừng nói gì. Đừng thở mạnh.
— Ông định làm gì.
— Tôi định hỏi ông ta câu mà bố tôi dặn. — Ông Nam nói. — "Cổ tay có mấy vết."
Cửa mở. Hành lang tối, và ở đầu hành lang, dưới cái đèn vừa bật, một người đàn ông đứng đó.
Người ấy thấp, mặc áo khoác màu xám, đội mũ lưỡi trai, tay trái xách một cái túi vải đen, tay phải cầm một tờ giấy gấp đôi. Người ấy không đi tiếp. Người ấy đứng ở khoảng cách mười bước, dưới ánh đèn, và nói một câu, giọng khàn, rất bình thản:
— Ông Nam. Tôi đến lấy cái máy. Ông đừng làm gì dại.
Ông Nam đứng ở ngưỡng cửa, hai tay buông xuôi, và trả lời bằng một câu hỏi.
— Cổ tay có mấy vết.
Người kia im lặng.
Rồi hắn ta cười. Một tiếng cười ngắn, không có gì vui.
— Ông già ấy chết rồi mà vẫn bắt người ta trả lời. — Hắn ta nói. — Hai vết. Được chưa.
Ông Nam không động đậy.
— Không. — Ông ta nói. — Ông không biết. Ông vừa tra trong điện thoại.
Và đúng lúc ấy, ở dưới sân, có tiếng còi xe.
Không phải còi ô tô. Còi xe máy, bấm ba tiếng ngắn, đúng cái nhịp mà Nhuận đã dặn Phong: ba tiếng, nghĩa là "có người lạ vào sân".
Người đàn ông áo xám quay đầu về phía cầu thang.
Và Nhuận, từ trong chỗ tối ở giá sắt thứ hai, giơ điện thoại lên, bật đèn flash, và chụp.
Ánh sáng trắng bùng lên trong hành lang.
Người ấy giơ tay che mặt, và trong một phần giây ấy, cô thấy rõ: cổ tay trái của hắn ta có một vết sẹo, và trên cổ tay ấy có một sợi dây buộc bằng chỉ trắng.
Cùng một kiểu buộc. Cùng một màu chỉ.
Rồi hắn ta quay người, chạy xuống cầu thang, ba bậc một.
Ông Nam đóng cửa lại, chậm rãi, và chốt.
— Cô chụp được không.
— Chụp được.
— Tốt. — Ông ta nói. — Bây giờ cô đi. Đi cửa chính. Xuống ba tầng, rẽ trái, cái cửa kính ấy có chốt trong, cô mở, ra ngoài, đừng chạy. Người ta nhìn thấy người chạy là người ta nhớ mặt.
— Còn ông.
— Tôi ở lại. — Ông Nam nói. — Tôi phải ở lại. Nếu tôi đi, sáng mai người ta sẽ nói cái máy bị mất, và cái cặp thì không ai biết nó đã từng ở đây. — Ông ta đẩy cái cặp da về phía cô. — Cô cầm cái này.
— Tôi không có quyền.
— Cô có quyền hơn tôi. — Ông ta nói. — Tôi giữ nó hai mươi năm và tôi không làm gì được với nó. Cô giữ nó một tuần, cô sẽ làm được nhiều hơn tôi hai mươi năm.
Nhuận nhìn cái cặp. Cái khoá đồng, cái da nứt, cái quai xách đã xỉn.
— Ông Nam. Có một điều tôi phải nói với ông trước khi tôi cầm cái này. — Cô nói. — Khi tôi cầm nó, tôi sẽ phải ghi vào biên bản là tôi nhận nó từ ai, ở đâu, lúc mấy giờ. Và tên ông sẽ ở trong biên bản ấy.
— Tôi biết.
— Và khi tên ông ở trong biên bản ấy, ông sẽ không còn là người giữ kho lưu trữ nữa.
— Tôi biết. — Ông Nam nói. — Tôi biết từ năm 2021, cái đêm bố tôi đưa tôi cuốn sách này.
Ông ta đứng thẳng lên, và lần này thì lưng ông ta không còng nữa.
— Cô Đinh. — Ông ta nói. — Bố tôi ký cái bản thứ hai vì người ta nói với ông ấy một câu: "Một cái chết. Ba cái gia đình." Ông ấy tin câu ấy hai mươi năm. Ông ấy chết mà vẫn tin. — Ông ta ngừng. — Tôi không muốn chết mà vẫn tin một câu do người khác nghĩ ra.
Nhuận cầm cái cặp.
Nó nặng hơn cô tưởng. Không phải vì giấy. Vì cái khoá đồng dày, vì cái khung sắt bên trong, vì hai mươi năm.
Cô đi ra cửa. Đến ngưỡng thì dừng lại, quay đầu.
— Ông Nam. Người áo xám ấy. Ông có nhận ra không.
— Không. — Ông ta nói. — Nhưng tôi biết hắn ta đi đâu.
— Đâu.
— Hắn ta không chạy xuống sân. — Ông Nam nói. — Hắn ta chạy lên.
— Lên.
— Tầng bốn này là tầng trên cùng. — Ông ta chỉ tay lên trần nhà. — Nhưng có một cái sân thượng. Và trên sân thượng có một cái cầu thang sắt dẫn sang toà nhà bên cạnh, cái toà có cái ăng-ten ấy. — Ông ta ngừng. — Cái toà ấy là số 39. Và ở số 39 có một cái văn phòng cho thuê, tầng hai, thuê từ tháng Tám. Tôi tra rồi. Người thuê đứng tên một công ty không có thật.
Nhuận đứng ở ngưỡng cửa.
— Ông tra rồi.
— Tôi làm ở phòng lưu trữ hai mươi hai năm. — Ông Nam nói. — Tra giấy tờ là nghề của tôi.
Cô xuống cầu thang, ba tầng, mười tám bậc mỗi tầng, tay trái xách cái cặp da, tay phải đặt lên tay vịn sắt. Không chạy.
Ở tầng ba, cái phòng còn sáng ấy đã tắt đèn.
Ở tầng hai, bóng đèn huỳnh quang vẫn xanh như ánh cá.
Ở tầng một, cửa kính hai cánh, chốt trong, một cái chốt sắt nặng. Cô đẩy, cửa mở ra đường.
Gió đêm ùa vào, lạnh, có mùi bụi và mùi cây.
Bên kia đường, cái xe của Phong đã bật đèn. Diệu đứng ở góc tường, không nhìn cô, nhưng tay trái của Diệu đã mở sẵn cái túi vải.
Nhuận bước qua đường, và khi cô đến giữa đường thì cô nghe thấy, từ phía sau, từ trên cao, một tiếng động rất nhỏ.
Tiếng cửa sắt mở.
Cô không quay lại.
Cô lên xe, đặt cái cặp lên đùi, và nói với Phong một câu mà cô đã chuẩn bị suốt ba tầng cầu thang:
— Về Viện. Không phải nhà tôi. Viện.
— Bây giờ là mười giờ đêm.
— Viện có phòng trực. Phòng trực có két sắt. — Cô nói. — Và phòng trực có camera.
Phong nhìn cái cặp trên đùi cô, rồi nhìn mặt cô, rồi khởi hành.
Xe chạy được hai trăm mét thì cô mở điện thoại ra, xem cái ảnh vừa chụp.
Ảnh mờ, vì hắn ta đã giơ tay che mặt. Nhưng ở góc dưới bên trái của bức ảnh, có một thứ rõ nét: bàn tay trái của hắn ta, giơ lên, và trên cổ tay, sợi dây buộc bằng chỉ trắng.
Cô phóng to.
Sợi chỉ trắng ấy buộc ba vòng.
Giống hệt cái chân kính của ông Nam.
Cô nhìn ra ngoài cửa xe, nhìn những cái đèn đường chạy qua, và nói, không phải với Phong, mà với chính mình:
— Có hai người quấn chỉ trắng. Một người ở tầng bốn. Một người chạy lên sân thượng.
Phong không hỏi. Anh ta chỉ nói:
— Thế thì người thứ hai không phải người của người thứ nhất. Người ta không quấn chỉ trắng để giống nhau. Người ta quấn chỉ trắng để nhớ một người.
Xe qua ngã tư, đèn vàng, và Nhuận nhìn cái cặp da trên đùi mình, cái khoá đồng, cái da nứt, và nghĩ đến một câu bố cô viết trong lá thư ở tầng một cái toà nhà bỏ hoang: "Nó không phải là vật kỷ niệm, nó là nửa cái khoá."
Cô mở cái khoá thứ nhất, rồi cái thứ hai.
Trong ngăn thứ ba, ba cái cúc đồng vẫn nằm đó, cạnh nhau, như ba cái đầu người nhỏ.
Cô lấy điện thoại, chụp ba cái cúc, rồi đóng cặp lại.
Rồi cô nhớ ra một điều.
Lúc ở trong phòng, ông Nam nói cái cặp có ba ngăn. Ngăn thứ nhất: giấy chứng nhận. Ngăn thứ hai: con dấu. Ngăn thứ ba: ba cái cúc.
Nhưng cái cặp ấy dày. Dày hơn ba ngăn ấy.
Cô mở lại, sờ vào đáy ngăn thứ hai, dưới lớp lót bằng vải dù.
Có một cái gì cứng.
Một cái phong bì, dẹt, dán kín, không có chữ.
Nhuận cầm nó lên, đưa lên ánh đèn đường đang chạy qua.
Bên trong phong bì, có một tấm ảnh. Cô không mở. Cô chỉ nhìn cái bóng của nó in trên giấy, và cái bóng ấy có hình một người đứng, hai tay buông, và phía sau người ấy là một cái cửa sổ.
Cô đặt phong bì lại vào ngăn, đóng cặp.
— Phong. — Cô nói. — Anh nhớ cái câu ông Nam nói không. "Hai mươi năm bố tôi giữ cái cặp này."
— Nhớ.
— Ông ấy nói "hai mươi năm". Nhưng bố ông ấy mất năm 2021, và cái bản bị xé là năm 2010. — Cô nói. — Mười một năm. Không phải hai mươi năm.
Phong im lặng một lúc, rồi nói:
— Thế thì cái cặp ấy không phải bắt đầu từ năm 2010.
Xe rẽ vào cổng Viện, đèn pha quét qua bức tường rào, và Nhuận nhìn thấy, trên bức tường ấy, một chỗ vôi mới trát, hình chữ nhật, to bằng một bàn tay.
Như có ai vừa xoá một dòng chữ.
Cô không nói gì. Cô chỉ siết cái quai cặp trong tay, và cái khoá đồng lạnh dần trong lòng bàn tay cô, như một hòn đá người ta nhặt ở dưới nước.
Emberdeck
Strykon
Snail Clicker
Italian Brainrot Extreme Driver
Kobadoo Shapes
Garden Master
Superstar Family Dress Up Game
Two Cups