Chương 26: Con có bị không?
Chương 26: Con có bị không?
Mưa mười hai tuổi, lớp bảy, và bài sinh học thứ Ba là bài về di truyền.
Cô giáo dạy: bệnh di truyền là bệnh do gen. Có bệnh di truyền trội, có bệnh di truyền lặn. Có bệnh do nhiều gen, và môi trường, và "yếu tố gia đình".
Mưa ngồi ở bàn thứ ba, và nó nghe, và nó không ghi một chữ nào.
Chiều đó, nó về nhà, và nó đứng ở cửa bếp, và nó hỏi — không chào, không rửa tay, không để cặp xuống:
— Bố ơi. Con có bị không?
Khả Vy đang thái rau. Cô dừng dao.
Bách Dương đang ngồi ở bàn đọc hồ sơ. Anh đặt tờ giấy xuống, rất chậm, và anh nói:
— Con ngồi đi.
— Bố trả lời con trước.
— Bố sẽ trả lời. Con ngồi đi, vì bố nói hơi dài.
Mưa ngồi. Nó ngồi thẳng, hai tay đặt trên bàn — cái tư thế của bà nội nó, cái tư thế của một người chuẩn bị nghe một con số.
Và Bách Dương đứng dậy, và anh đi vào phòng kho, và anh mở ngăn thứ hai của cái tủ sắt, và anh lấy ra một cái cặp bìa cứng.
Trên nhãn, chữ của anh, viết cách đây bảy năm:
"CHO MƯA — MỞ KHI CON 12 TUỔI."
*
Cái cặp có mười một trang.
Trang một: một tờ giấy trắng, chữ to, và đó là trang duy nhất trong cái cặp không có số:
"Con gái. Bố viết cái này khi con năm tuổi, và bố sẽ đưa con khi con mười hai. Bố không biết con sẽ hỏi gì. Bố đoán con sẽ hỏi câu này. Cho nên bố viết trước, khi bố còn bình tĩnh, vì bố biết đến lúc con hỏi thì bố sẽ không bình tĩnh."
Trang hai: bệnh án của bố, bản photo, tên bệnh, ngày chẩn đoán, thuốc.
Trang ba: bệnh án của ông nội — Trịnh Văn Khiêm, chẩn đoán năm 1990, không điều trị mười năm đầu.
Trang bốn: một trang trắng, chỉ một câu: "Bà nội con có bốn trăm mười hai đêm. Con sẽ đọc ở phần D của hộp ký ức, khi con mười tám."
Trang năm đến trang tám: bốn trang số.
Bách Dương đã viết bốn trang số đó với bác sĩ Hạnh, và bà đã đọc lại, và bà đã sửa ba chỗ.
Nó ghi:
"Bệnh của bố có phần di truyền. Không phải một gen. Nhiều gen, và môi trường, và tuổi. Không có con số nào sạch — bố đã hỏi bốn bác sĩ, và cả bốn người đều nói câu đó.
Nếu con hỏi 'bao nhiêu phần trăm', bố sẽ trả lời thế này: có những nghiên cứu nói con của một người bệnh có nguy cơ cao hơn người khác từ tám đến mười lăm lần. Con số đó nghe to. Nhưng nếu nguy cơ chung của một người là khoảng một phần trăm, thì mười lăm lần là mười lăm phần trăm. Và mười lăm phần trăm nghĩa là: tám mươi lăm phần trăm là không.
Bố không nói con số đó để con yên tâm. Bố nói để con có một con số thật, vì con sẽ tra trên mạng và con sẽ gặp những con số khác, và những con số trên mạng thường được viết bởi người muốn bán cho con một cái gì.
Một điều nữa, và điều này quan trọng hơn con số: nguy cơ không phải số phận. Bố có bệnh, và bố có một cái bàn, một cái tủ hồ sơ, một người vợ, một đứa con, và bốn nghìn vụ đã làm xong. Bố không nói câu đó để con thấy bố giỏi. Bố nói để con thấy: cái nguy cơ và cái đời là hai chuyện khác nhau, và cái thứ hai thì do con."
Trang chín: "NHỮNG DẤU HIỆU CON CẦN BIẾT." Mười một dòng. Không phải triệu chứng y khoa — những dấu hiệu đời thường: không ngủ ba đêm; nghe thấy tiếng gọi tên mình khi không có ai; tin rằng có người theo mình; thấy mọi thứ có nghĩa riêng cho mình; và một dòng cuối: "nếu con thấy mình bắt đầu đếm mọi thứ và không dừng được — nói với bố. Bố sẽ không hoảng. Bố là người duy nhất trên đời này sẽ không hoảng."
Trang mười: "NHỮNG ĐIỀU CON KHÔNG PHẢI LÀM."
"Con không phải học ngành gì an toàn. Con không phải sống gần nhà. Con không phải kiểm tra mình mỗi ngày. Con không phải ngủ đủ tám tiếng để 'phòng bệnh'. Con không phải tránh cà phê, tránh căng thẳng, tránh buồn. Người ta hay nói với người có nguy cơ: hãy sống cẩn thận. Bố nói ngược lại: hãy sống. Cẩn thận là một cách sống rất tệ, và nó không phòng được gì. Nó chỉ làm con mệt."
Trang mười một: một dòng, và dòng đó là của Khả Vy, viết sau, bằng bút mực xanh:
"Và con không phải chăm bố. Đó là việc của mẹ. Con là con. Nếu có ngày con thấy mình đang làm việc của người lớn trong cái nhà này, con nói với mẹ, và mẹ sẽ đổi lại."
*
Mưa đọc hết mười một trang trong bốn mươi phút, tại bàn bếp, và bố mẹ nó ngồi im.
Rồi nó ngẩng lên, và nó nói:
— Con có ba câu hỏi.
— Con hỏi.
— Câu một: tại sao mười hai? Tại sao không phải mười, không phải mười lăm?
Bách Dương nhìn vợ.
— Vì mười hai là tuổi con bắt đầu học di truyền ở trường. — Anh nói. — Bố không muốn con học một bài ở trường rồi về nhà đoán. Bố muốn con có số trước khi con có trí tưởng tượng.
— Câu hai: nếu con bị, con có phải nằm viện mười năm như bố không?
Và đây là chỗ Bách Dương im lâu nhất.
— Không. — Anh nói. — Và bố nói câu này không phải để con yên tâm. Bố nói vì nó đúng. Bố nằm viện mười năm vì ba lý do, và không lý do nào là 'vì bệnh nặng'. Một: bố mắc bệnh năm hai mươi ba tuổi, và năm đó người ta điều trị khác bây giờ. Hai: bố không có ai ngoài bố. Bố không có vợ, không có bạn, không có tiền, không có nghề. Ba: — anh ngừng — bố giấu. Mười năm đó, bố giấu bác sĩ, giấu mẹ, giấu chính mình. Cái làm bố nằm lâu không phải cái bệnh. Là cái giấu.
— Câu ba. — Mưa nói, và nó nhìn tờ giấy. — Bố nói tám mươi lăm phần trăm là không. Nhưng bố cũng nói nguy cơ cao hơn mười lăm lần. — Nó ngẩng lên. — Bố ơi, con tính rồi. Nếu nguy cơ chung là một phần trăm, mười lăm lần là mười lăm phần trăm. Nhưng bố nói 'từ tám đến mười lăm lần' — vậy nếu nguy cơ chung là hai phần trăm thì sao?
Khả Vy, ở bên kia bàn, đặt cái thìa xuống, và cô cười — cái cười mà cô phải quay mặt đi để giấu.
— Thì nó là ba mươi phần trăm. — Bách Dương nói. — Con tính đúng. Bố viết tám mươi lăm phần trăm vì bố chọn con số đầu của cái khoảng. — Anh nhìn con. — Con vừa bắt được bố đang lạc quan. Bố xin lỗi.
— Bố không phải xin lỗi. — Mưa nói. — Con chỉ muốn biết bố có đang nói dối con không.
— Bố không nói dối. Bố đang nói cái bố muốn tin.
Mưa gật đầu. Rồi nó gấp tập giấy lại, rất gọn, và nó nói:
— Con cảm ơn bố. — Nó đứng dậy, rồi nó dừng. — Bố ơi, con có một yêu cầu.
— Ừ.
— Lần sau, bố đừng viết sẵn. — Nó nói. — Bố viết cái này khi con năm tuổi. Bố nghĩ trước cho con bảy năm. Con biết bố thương con. Nhưng con muốn bố hỏi con trước. Vì bây giờ con đọc cái này, và con không biết câu nào là của con, câu nào là của bố đã nghĩ hộ con.
*
Đêm đó, Khả Vy nói với chồng — và cô nói trong lúc ngồi ở mép giường, quay lưng lại:
— Anh ơi. Em không muốn đưa con cái cặp đó.
— Em nói muộn rồi.
— Em biết. Em đã nghĩ ba tuần. Em định nói với anh từ tuần trước, và em không nói, vì em biết anh sẽ nói "nó cần biết".
— Nó cần biết.
— Nó cần biết. — Khả Vy quay lại. — Nhưng có một chỗ trong cái cặp đó làm em sợ, và em sợ từ lúc anh viết, bảy năm trước, và em đã không nói. — Cô ngừng. — Trang chín. Mười một dấu hiệu. Anh đưa cho một đứa trẻ mười hai tuổi một cái danh sách để nó tự khám mình.
— Đó là để nó biết khi nào cần nói.
— Đó là để nó bắt đầu nhìn mình mỗi ngày. — Khả Vy nói. — Anh ơi, em mười tám năm điều dưỡng. Em biết cái gì xảy ra với một người bắt đầu tự khám mình mỗi ngày. Người đó sẽ tìm thấy. Ai cũng tìm thấy. Vì cái đầu người ta lúc nào cũng có cái gì đó — có tiếng, có ý nghĩ kỳ, có lúc không ngủ. Người bình thường thì quên. Người có danh sách thì ghi.
Bách Dương ngồi im rất lâu.
— Vậy em muốn gì?
— Em muốn con có một tuổi thơ. — Cô nói. — Một tuổi thơ bình thường, tẻ nhạt, không có bảng theo dõi.
— Nhưng nếu nó bị...
— Thì mình sẽ thấy. — Cô nói. — Vì mình ở đây. Vì nó có một cái nhà mà người ta nói chuyện. — Cô ngồi xuống cạnh anh. — Anh ơi, em không nói đừng cho con biết. Em nói: cho con biết, rồi để con sống. Đừng cho con biết rồi để con canh.
*
Ba tuần sau, Khả Vy tìm thấy cuốn sổ.
Cô tìm thấy khi dọn cặp sách của con — không phải cô lục, cô chỉ nhét tờ giấy thông báo họp phụ huynh vào, và cô thấy một cuốn vở nhỏ, loại vở 96 trang, kẹp trong cuốn sách giáo khoa.
Trên bìa: "SỔ CỦA CON."
Bên trong: một bảng. Mỗi ngày một dòng. Bốn cột: "ngủ mấy giờ", "có nghe tiếng không", "có buồn không", "có đếm không".
Ba tuần. Hai mươi mốt dòng.
Và ở dòng thứ hai mươi mốt, cột thứ tư: "Có. Con đếm bậc cầu thang hôm nay. Mười chín bậc. Con đếm ba lần."
Khả Vy ngồi trên giường con, và cô khóc, và cô không dám khóc to vì con đang ở trong nhà tắm.
*
Tối đó, họ nói chuyện — ba người, ở bàn ăn, và không ai giận.
Khả Vy đặt cuốn vở lên bàn.
— Mẹ xin lỗi vì mẹ đã mở cặp con mà không hỏi. — Cô nói trước. — Đó là lỗi của mẹ. Nhưng mẹ thấy cuốn vở, và mẹ không thể không nói.
Mưa nhìn cuốn vở. Rồi nó nói:
— Con biết. Con biết mẹ sẽ thấy. Con để trong sách giáo khoa vì con biết mẹ hay nhét giấy vào đó.
Khả Vy sững.
— Con cố ý?
— Con không biết. — Mưa nói. — Con nghĩ là con cố ý. — Nó nhìn xuống. — Mẹ ơi, con đếm bậc cầu thang ba lần. Con biết đó là chuyện bình thường. Ai cũng đếm. Nhưng con đếm xong, con ghi vào sổ, và con thấy... con thấy mình có một cái gì đó.
— Con thấy gì?
— Con thấy mình là một người có bệnh. — Nó nói, và giọng nó vỡ. — Con không muốn làm việc đó. Con không muốn ngồi canh mình. Nhưng con không dừng được.
Im lặng.
Rồi Bách Dương nói:
— Con ơi. Bố có một câu, và câu này bố nói với con, không phải bố nói với một người bệnh. — Anh đẩy cuốn vở về phía con. — Con đang làm cái bố đã làm mười năm. Bố ghi. Bố đếm. Bố theo dõi. Và mỗi dòng bố ghi làm cái bệnh của bố to ra một chút, vì bố đang cho nó một chỗ trong ngày của bố. — Anh ngừng. — Nhưng bố không bảo con đừng ghi. Bố chỉ nói: ghi cái khác.
— Ghi cái gì?
— Bố có một cuốn sổ hai cột. — Anh nói. — Cột đen là cái bố sợ. Cột xanh là cái bố muốn. — Anh nhìn con. — Con thử đổi cuốn vở này đi. Đừng ghi 'hôm nay con có đếm không'. Ghi 'hôm nay con có câu hỏi gì'. Một câu một ngày. Rồi mỗi tháng, một lần, con đưa bố mẹ, và bố mẹ trả lời một câu. Chỉ một câu. Câu nào con muốn nhất.
Mưa nghĩ.
— Vậy con được hỏi gì cũng được?
— Được.
— Kể cả câu khó?
— Nhất là câu khó.
Và Mưa mở cuốn vở, và nó xé ba trang đầu — ba tuần bảng — và nó xé rất dứt khoát, và nó viết vào trang mới, dòng đầu tiên:
"CÂU HỎI 1: Nếu con bị, con có phải nằm viện mười năm như bố không?"
Rồi nó đẩy cuốn vở sang.
Và Bách Dương đọc câu đó — câu anh vừa trả lời chiều nay, câu anh đã trả lời trong cái cặp bìa cứng, câu anh đã chuẩn bị bảy năm — và anh hiểu ra một điều: câu trả lời trong cái cặp là câu trả lời cho một đứa trẻ năm tuổi mà anh tưởng tượng. Còn câu hỏi này là của một đứa trẻ mười hai tuổi đang ngồi trước mặt anh, và nó cần một câu trả lời khác.
Anh cầm bút, và anh viết vào cuốn vở, dưới câu hỏi của con:
"Không. Và nếu có ngày con phải vào viện, bố sẽ ngủ ở cái ghế cạnh giường con, như mẹ đã ngủ ở cái ghế cạnh giường bố. Bố không hứa con sẽ không bị. Bố hứa con sẽ không ở một mình. Đó là điều duy nhất trong đời bố dám hứa, và bố đã hứa nó với mẹ con, và bố giữ được."
*
Đêm đó, trong sổ hai cột, cột xanh:
"Hôm nay con gái tôi hỏi tôi có phải nằm viện mười năm không.
Tôi đã chuẩn bị câu trả lời bảy năm. Tôi viết nó trong một cái cặp bìa cứng, khi con tôi còn chưa biết đọc. Tôi đã nghĩ đó là món quà lớn nhất tôi có thể cho nó: thông tin, sớm, có tổ chức, có số.
Và con tôi nói: 'Bố đừng viết sẵn. Bố hỏi con trước.'
Con tôi mười hai tuổi. Nó vừa dạy tôi cái điều mà mười lăm năm đi khám tôi chưa học được: người ta không muốn được chuẩn bị. Người ta muốn được hỏi.
Mai tôi sẽ xé trang chín của cái cặp — trang mười một dấu hiệu. Tôi sẽ không xé nó vì nó sai. Tôi xé nó vì nó là của tôi, không phải của con. Mười một dấu hiệu đó là mười một đêm của tôi.
Con tôi sẽ có danh sách của nó. Và danh sách đầu tiên của nó là một câu hỏi."
Emberdeck
Strykon
Snail Clicker
Italian Brainrot Extreme Driver
Kobadoo Shapes
Garden Master
Superstar Family Dress Up Game
Two Cups